|
|
|
 |
 |
 |
 |
BIZE AIT KELIMELER |
 |
|
|
ADANAT;Ekin tarlasında veya harman yerinde ekinin deste şeklinde alınıp deste arabasına yada patosa atılmasına yardım eden ahşaptan(ağaçtan)yapılan ucunda üç adet permeğı bulunan uzun saplı bir tarım aleti ATTIRGEÇ; kızgın saç üstünde pişen yufkayı çevirmeye yarayan düz kılıca benzeyen araç ARPAZA (köpek gibi); kişiler arasındaki kavgalarda söylenen "köpek" lafının önüne konan bir sıfat.(muhtemelen azgın köpek gibi birşey olmalı DİŞELİ (muhtemelen dişiehli) Kadın VAYVALAMAT;Sonradan görme GANARE; Bu kelime de pek iyi hayırlı birşey değil gibiKöpek sanırım. NEKBETİ;(KÖTÜ demek galiba DİRGEN KAŞIK ; Sofra daki çatal ŞİBBEK; Terlik DİKKOKLU AYAKKABI; Kadınların giydiği ince topuklu ayakkabı YAĞLIK; Büyük mendil SOĞUKLUK;Eskiden yemek,süt,yoğurt gibi yiyeceklerin bozulmaması için evin soğuk yerlerine konan buzdolabı görevini gören ahşaptan yapılan tel dolap konduğu büyük ahşapsandıklar GATAL; Toprak haney evlerin yapısında kullanılan şimdiki kirişin yerini tutan kalaslar ÜRMEK; şişirmek , ayrıca da köpeğin havlaması gibi CİYİRDEK; Pekmez ve haşhaş tohumundan yapılan bir yiyecek IRLANGEÇ; bayramyerindeki salıcağa binen kişiyi salalamak için iki kişinin kullandığı ip SINDI; makas PİŞMİŞ (bişmiş); Yemek DIĞAN; Tencere HARANI;Büyük tencere TERS; Hayvan B...ku DARTI; bir tür eşarp GÖLLE; haşlanmış bulgurluk buğday TÜLÜTOMBAK; Şeftali BESTEL; Peksimet ÇORAPESKİCİSİ; Eskiden köy köy dolaşıp incik boncuk satan kişi ABDASLIK; Evin abdes alınan yeri SAYVANT; Haney evin bir bölümü (de tam neresi hatırlayamadım) AHAR; Hayvanların su içmesi veya genel kullanım için tulumba veya çeşmenin önüne yapılan dikdörtgen beton veya taş yapı ÖĞREK; beygir sürüsüne denir POTAK; Camız yavrusu ÖVENDİRE; Öküz arabasında ökuzlerin daha hızlı hareket etmesini sağlamak için ucunda çivi olan bir sopa kamçı yerine HIŞIR; Hıyarın küçüğü PARDA; Bağ veya bahçeyi çevreleyen kerpiç duvar TİYEK; Asma dalındaki mayhoş tadıolan taze saçak ŞARAKMAN; Eskiden üzümn kaynatılıp pekmez yapıldığı bina,yer PIRTI; Düğün öncesi çeyiz hazırlama etkinliklerinden biri TAHTALIK; Eski haney evlerde kapkacağın konduğu tahta raf PAYAM; Badem,çağla GEREN; Harmanyeri BOĞASAMA; tam bilmiyorum sığırla ilgili bir hal . DÜLDÜL; Gençlerin çocukların oynadıkları cam,taş,demir gibi malzemeden yapılmış yuvarlak oyun aracı bir diğer ismi de DANA dır UĞRA; Yufka açılırken oklavaya yapışmaması için yufkanın üzerine saçılan un IRLAMAK; Hafifçe sallamak SEYİRTMEK; Koşmak GABBANALI; kahpe analı HANGIRDA; hangi yerde? ÇIKIRDEK; çıkrık GUGUGGU; güvercin GÜBEŞ;pekmez konulan kap TAHTABAŞI;oda içindeki çanak konulan yer SİNEK;su taşıma kabı PAPIR;tren Horda;Orada demek GIMICIK veya CIMICIK; Azıcık demek GÖNEK; İç çamaşır veya Atlet demek DAMBES;Toprak binaların üstü TOKUC; Çamaşır yıkamaya yarayan ağaç parçası HONGURAF; Eski zamanlardaki Gramofon TONGUR; Mısır patlatmaya yarayan tenekeden yapılan nesne HOLUZ; Arpa Buğday çalkamaya yarayan Kalburun büyüğü GECEK YÜMEK; Çamaşır yıkamak SINDI; Makas TOMOFIL; Otomobil VELESBIT;Bisiklet KIRKLIK; Koyunun yapağısını kesmek için kullanılır IRADIYE; Radyo demektir SELINTI ; Sel ile beraber gelen özellikle yakacak olarak kullanılan kozalak ve ağaç parçacıkları. CEKICEN; baharla beraber kırlarda, harmanyerlerinde hüda-i nibet biten yenebilen bir ot NASNAS ; özellikle kızlarımızın kare kare toprağı çizerek bir tahta veya taş parçasını ayaklarıyla iterek oynadıkları oyun BACA BACA BES BACA ; uzun kış gecelerinde aile halkı ve komşular arasında oynanan bir tür komşu bulma zeka oyunu MAYASIZ; kontrolsuz davranışları olan, sağda solda abuk subuk konuşan kişi GARGISAN; daha çok göl kenarında çorak yerlerde yetişen özellikle yumurta ile kavurması yapılan bir bitki PALDIMSIZ ; dengesiz ve sakar hareketlerde bulunan kişi ZIKKE; hayvanları belirli bir yerde otlatmak için ip bağlanıp, yere gömülen sivri demir parçası ATTIRGECI; bu daha önce belirtilmiş, ancak ben bunu ^"aktıreç"olarak biliyorum veya öyle hatırlıyorum CORAPESKICI ; bu da belirtilmiş, bunun birde "sepeti güzel" deyimi var olduğunu hatırlıyorum ANLANMAK; (hayvanlar için) yerde yuvarlanmak CELEN; balkonun ucu DAMBES; (dambaşı?); evin üstü. Biz yazın dambeşte yatâdık. GELIN-GIZ; gelin alınacak kız SUNAK; yufka ekmekten kaşık GEHER ; Getir , Gelen , Getirilen GÖHER; Götür , Giden , Götürülen MASALA; Eskiden Köydüğünlerinde Ceyiz gününü Gelin gününe bağlayan akşam gençlerin kız evinde yaptığı eğlence ŞIK GARAGAGAN ; Yağız Delikanlı Esmer Yakışıklı GÜMLÜ ; evlerde içine sulu, bazen kuru erzaklar konulan küpün küçüğü saklama kabı. ISGIRAN ; Hamur teknesini kazımaya yarayan ucu keskin demirden yapılmış alet BARDAK ; ağaçtan yapılmış, seneğin küçüğü su saklama kabı CÜMLE KAPISI ; herkesin rahatlıkla giriş çıkış yapabildiği, evlerin, camilerin ana giriş kapıları HEREK; yapı üstlerini örtmede kullanılan direklerden daha küçük ağaç parçaları CIVGIN ; şimşek, yıldırım ve sağanak yağışlarla oluşan meteorolojik durum ER DOVULCUSU ; ramazan davulcusu ER EKMEGI; sahur yemeği SUYA GIRINMEK ; yıkanmak banyo yapmak GAVURGA ; patlamış mısır MENDIL ; sofra bezi AGIL; küçük baş hayvanların konulduğu dam ve ahırlara verilen ad ISMARIS ; sipariş TUZDANLIK ; içine tuz konulan, tuzluk. SAYRI ; hasta SAVK ; Işık TETIR; Kahverengi KEPI; Tencere tava tutmak için bez parçası ITEGI ; Yufya yaparken Teknenin altına konulan dokuma SÜTLÜK ;eskiden buzdolabı vazifesi gören ağaçtan yapılmış dolap ÖREK;Yaz günleri kırda geceleyen sığırlara verilen isim PONTUR ; pantalon ZIBIN ; Gömlek SAYVANT; avlu içinde üstü kapalı etrafı açık, kap kacak, odun kömür benzeri şeyler konulan yapı. PUSTU ; sakın argo olarak algılamayınız. Gelin başlarına konulan hafif naylon benzeri yemeni ACKI ; kalemtraş BODUC ; içine sıvı şeyler konulan yağ, sirke v.b. toprak kap KESEK HELVA; tahin helvası RAMBAS ; ekinlerin toplandığı harmanyerindeki yığınlar TINAZ ; dövülmüş ekinlerin saman ve evin halindeki yığınları GÖGERI; bahçe ve harımlarda yetiştirilen taze sebzelerin genel adı ISPIRTE ; kibrit GÖĞERİ; Sebze ÜTME; kumar veya iddialı oyunlarda kazanma, ÇELEN; Dambeşın saçağı kenarı MAMMA(ağecı);karaağaçtürü bir ağaç TEC; sactan yapılma içinde büyükçe iliyen TOKLU; Koyunun bir şekli
|
|
|
       
|
|